DODAJ NOWE PYTANIE!

Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
Search in posts
Search in pages
Filter by Categories
ANKIETA
Archiwum

Balcerowicz to autorytet (2016-05)

Leszek Balcerowicz urodził się w 1947 roku we Włocławku. W szkole średniej, a także na studiach, zajmował się wyczynowo lekkoatletyką (został mistrzem Polski juniorów w 1966 roku). Jest absolwentem warszawskiego SGPiS i nowojorskiego St. John’s College, gdzie zdobył tytuł MBA (Master of Business Administration). W 1989 roku mianowany został Ministrem Finansów, otrzymując przy tym również tekę wicepremiera w pierwszym po II wojnie światowej postkomunistycznym rządzie, na którego czele stanął Tadeusz Mazowiecki.

Plan Balcerowicza

Jednym z najważniejszych zadań, jakie stanęło przed resortami gospodarczymi, było przestawienie gospodarki z tzw. socjalistycznej na wolnorynkową. Balcerowicz postawił sobie na początek dwa cele: natychmiastowe zatrzymanie pogłębiającego się kryzysu finansowego, z jakim zmagała się wówczas Polska i jak najszybsze skierowanie kraju na tory ekonomii kapitalistycznej. Plan Balcerowicza obejmował szereg działań mających na celu powstrzymanie szalejącej inflacji i zrównoważenie budżetu państwa. Uwolnione zostały ceny większości artykułów konsumpcyjnych, co spowodowało ich gwałtowny wzrost. Jednocześnie wprowadzono wymienialność złotówki. Te dwa czynniki wpłynęły na gwałtowne zwiększenie kosztów utrzymania i drastyczny wzrost ubożenia wielkich mas społecznych, w tym od wielu lat niespotykanych – wielkiego bezrobocia, głodu i narastającej bezdomności. Wszystko to spowodowało, że reformy spotkały się z ostrą krytyką w Polsce.

Terapia szokowa

Ukuty na ich określenie termin „terapia szokowa” doskonale oddawał nastroje wielu kręgów społeczeństwa. Natomiast ekonomiści, głównie w krajach zachodnich, w większości przychylają się do opinii, że bez tak radykalnych posunięć sukces ekonomiczny Polski nie byłby możliwy. Wskazują, że począwszy od roku 1989 gospodarka polska systematycznie rosła najszybciej ze wszystkich krajów byłego obozu socjalistycznego. Mimo to, zwolenników „terapii szokowej” wciąż ubywało (początkowo plan Balcerowicza popierało 50% społeczeństwa). Nie udało się zwalczyć bezrobocia ani wyrównać szans regionów słabiej rozwiniętych. Mimo że ponad 2 miliony Polaków wyemigrowało, bezrobocie nadal pozostaje problemem, podobnie jak nierównowaga poszczególnych obszarów, wpisująca się zresztą od wieków w ten sam schemat pozostałości po zaborach. Balcerowicz nie odszedł z polityki; ponownie został wicepremierem w latach 1997-2000, a w okresie 1995-2000 stał na czele Unii Wolności.

„Balcerowicz musi odejść”?

Wciąż budził i budzi niesłabnące kontrowersje. Słynne hasło „Balcerowicz musi odejść” stało się paliwem napędowym dla populistycznej Samoobrony. Wielokrotnie uczelnie w kraju i za granicą przyznawały mu doktoraty honoris causa. W 2016 roku prezydent Ukrainy, Petr Poroszenko, mianował go swoim przedstawicielem w rządzie tego kraju. W Kijowie spekulowano nawet, że polski ekonomista zostanie kolejnym premierem Ukrainy.

Opracowała: red. Barbara Jackowska